Akneli ve Akneye Meyilli Ciltlerde Cilt Bakım Rutini Nasıl Hazırlanmalı?
Bugünün konusu, akneli ve akneye meyilli, yani sivilceli ciltlerde cilt bakım rutini nasıl hazırlanmalı, neler kullanabiliriz, hangi ürünler sivilceye iyi gelir, neler kötü gelir, sivilce neden oluşur? Bunları konuşacağız.
Herkese merhabalar. Ben Dermatoloji Uzmanı Doçent Doktor Ezgi Özkur. YouTube kanalıma hoş geldiniz.
Hangi ürünleri kullanacağımızı anlamak için öncelikle akne, yani sivilce neden oluşur, onu anlamamız lazım.
Bazen yorumlarda görüyorum: “Hocam, akne ile sivilce aynı şey mi?”
Evet. Sivilce Türkçe bir kelime, akne de bizim medikal dilde kullandığımız versiyonu.
Tabii aknenin tipleri var. Papülopüstüler akne dediğimiz, kırmızı, ortasında beyaz-sarı irin olan akne en sık gördüğümüz tipi.
Bunun dışında komedonlar var. Komedonların siyah noktalar veya beyaz nokta denilen formları var.
Siyah nokta dediğimiz, burnumuzda olan daha çok, aslında o gözenekteki ölü keratinin havayla oksitlenip oluşturduğu bir yapı.
Kapalı komedon denilen, üstü deriyle örtülü, küçük, deri altındaki beyaz noktalar da var.
Tabii bu, milia ile karışmaması lazım. Milia keratin kistleri.
Bunlar aslında dermatoloğa gittiğinizde sizin akne tipinizi ve size uygun tedaviyi planlayacaktır.
Akne Neden Oluşur?
Peki akneye ait ürünlere geçmeden önce, aknenin nasıl oluştuğunu bilmek çok önemli.
Akne sebeplerinin birincisi, sebum üretiminin artışı.
Sebum ne?
Cildimiz kendisi bir yağ üretiyor. Aslında bunu cilt bariyerimizi güçlendirmek, cildimizi dışsal etkenlerden korumak için yapıyor.
Bu bizim için sağlıklı bir şey.
Biz zaten diyoruz ki yüzünüzü günde ikiden fazla yıkamayın. Kuru ciltliyse hatta tek sefer akşamları temizleyici jelle yıkayıp, gündüz duru suyla yıkamak yeterlidir.
Çok fazla temizleyici jel kullanımı da bu sebumu tamamen yok edip bu sefer cilt bariyerini güçsüz hâle getirebiliyor.
O yüzden sebumu belli bir noktaya kadar seviyoruz.
Ama fazla sebum, fazla yağ üretimi ise gözenekleri tıkayıp akne, siyah nokta, kapalı komedon oluşumuna sebep olabiliyor.
O yüzden yağlı ciltlerde kullandığımız ürünler hep sebum üretimini dengeleyen, yağlanmayı azaltıcı, fazla parlamayı önleyici ürünler oluyor.
İkinci sebep, gözenekler bu fazla sebumla ve ölü keratinle tıkanabiliyor.
Tıkanınca da orada bir besiyeri oluşuyor Cutibacterium acnes için.
Cutibacterium acnes normalde cildimizde zararsızca yaşayan bir bakteri. Ama böyle bol keratinli, bol yağlı bir besiyeri bulunca burada ürüyor.
Bu sefer oraya göçen savunma hücreleriyle birlikte iltihaplı akne son hâlini alıyor.
Aknenin Erken Tedavisi Neden Önemli?
Tabii ki her zaman ne diyorum?
Aknenin erken tedavisi çok önemli, iz ve çukur kalmaması için.
Tabii ki ellemek, oynamak, üstünü yolmak, sıkmak iz ve çukur gelişme ihtimalini artırır.
Ama bazı akneler var ki, özellikle kistik akneler, derin akneler çukur bırakabiliyor.
İşte orada mutlaka hızlıca dermatoloğa başvurmak lazım.
Çünkü aknenin erken tedavisi çukur ve iz bırakma ihtimalini azaltıyor.
Ve çukurun en büyük sıkıntısı, akne çukurları yüzde yüz iyileşebilen çukurlar değil.
Kaldıktan sonra tabii ki fraksiyonel lazer, altın iğne, çukur, skar altı dolguları, ekzozomlar… Birçok tedavisi var. Hatta bununla ilgili YouTube videolarımı da bulabilirsiniz.
Ama en önemlisi iz kalmadan tedavi olabilmek ki bu yöntemlere ihtiyaç duymayalım.
Hemen dermatoloğa başvuralım.
Onun dışında siyah nokta, kapalı komedon gibi durumlar işin içinden çıkılmaz hâle gelirse yine dermatoloğa bunlar için de başvurabilirsiniz.
Ama en önemlisi, dediğim gibi, kist, kırmızı-kahverengi veya çukur izler bırakan aknenin erken dönemde tedavi edilebilmesi.
Akneye Meyilli Ciltlerde Cilt Bakım Rutini
Başlayalım cilt bakım rutiniyle.
Akneye meyilli ciltlerde genellikle akne ergenlikten itibaren başlıyor.
Neden?
Hormonlar artıyor. Sebum, yani yağ üretimi hızlanıyor.
Kuru ciltte akne olur mu?
Tabii ki olur.
Özellikle erişkinlik aknesi, yani 25 yaşından sonra devam eden veya 25 yaşından sonra başlayan yanaklardaki, çenedeki kistik akneler kuru ciltlerde de olabiliyor.
Burada sorun sebumun, yani yağın fazla üretimi değil.
Burada sorun keratinosit, yani deri hücrelerinin yanlış üretimi, gözeneği tıkaması. Popcorn gibi üretilip orada bir bozuk keratin atımı nedeniyle pisleşmesi diyebiliriz.
Bunun da tedavisini uyguluyoruz.
Özellikle bu da iz bırakıyorsa mutlaka dermatoloğa başvurulmalıdır.
Peki bu kişiler de bu ürünleri kullanabilir mi?
Burada çok önemli bir nokta temizleyici jel seçimi.
Mutlaka akneye meyilli ciltler için olan temizleyici jelleri öneriyoruz.
Ama kuru ciltlerde günde ikiden fazla temizleyici jel kullanılmamalı. Hatta çok kurutan ürünler de kullanılmamalı.
Çünkü tam tersi, irritasyon, kızarıklık, cildi aşırı kurutma da akneyi tetikleyebiliyor. İrritasyona bağlı akneyi tetikliyor.
O yüzden kullandığımız ürün cildi çok germemeli. İkiden fazla kullanmamalıyız.
Hatta kuru ciltliyseniz akşam yatarken tek bir temizlik yeterli.
Peki akne, sivilceye meyilli ciltler nasıl bir rutin oluşturmalı?
Bizim basamaklarımızı biliyorsunuz artık. Sıkı takipçilerim bilir:
Temizle, tedavi et, koru.
Temizleme zamanı cildimize uygun bir temizleyici jelle yapıyoruz. Cildimizin yağına göre sabah akşam veya kuruysa tek akşam, sabah duru suyla olacak şekilde.
Akşam temizleyici jelden sonra etken maddemizi sürüyoruz. Cildimize uygun, eğer yağlı, akneye meyilli ise bu bir salisilik asit olabilir, bir AHA olabilir, bir retinoid grubu olabilir. Herhangi bir tedaviniz varsa hekiminizin verdiği o olabilir bu basamakta.
Ve koru basamağında da gündüz mutlaka güneş kremi.
Gece de cildimize uygun bir nemlendirici.
Bazen ikinci basamaktaki etken maddemiz nemlendirici ile kombine bir ürün olabiliyor. O zaman gerek kalmaz nemlendirici basamağına.
Ama kurutucu bir ürünse cildimize uygun, akneye meyilli ciltler için burada su bazlı, çok ince tabakalı bir ürün öneriyorum.
Etken madde, ikinci basamak, yani tedavi et basamağının üzerine de gece o nemlendiriciyi sürüyoruz.
Cilt bariyerinin de güçlü olması hem etken maddeyi tolere etmek hem aknenin tedavisini ve iyileşmesini sağlamak açısından çok önemli.
Lütfen bu basamağı da o yüzden atlamayalım.
Temizleyici Seçimi Nasıl Olmalı?
O zaman temizleyici adımıyla başlayalım.
Piyasada hangi ürünler var? Nasıl bir temizleyici seçmeliyiz?
Sebumu fazla, yani yağlı ciltler salisilik asit, çinko gibi etkenler içeren temizleyici jelleri kullanabilir.
Ürün önerilerini şimdi göstereceğim.
Yağlı ciltler günde iki, kuru ciltler sadece akşam kullanılması yeterlidir.
Hassas, kızarmaya meyilli ciltler hassas cilt ürünlerini kullanabilir.
Eğer dermatoloğunuzdan bir medikal tedaviniz varsa, izotretinoin, retinoik asitler, mutlaka kullandığınız ürünleri de kendi uzmanınıza danışın.
Peki piyasada akneye meyilli ciltler için kullanılabilecek hangi ürünler var?
Bioderma Sébium Foaming Gel
Bioderma Sébium Foaming Gel.
Kullanımı oldukça kolay. İrritasyon yapma ihtimali düşük.
İçinde yine hem sebumu dengeleyici hem de cildi arındırıcı etkenler var.
Bana çok soruluyor:
“Çift basamaklı temizlik yapmalı mıyız? Yağ bazlı temizleyiciyle silmeli miyiz?”
Aslında şart değil.
20-30 saniye yeterli sürede temizleyicinizle yıkamanın yeterli olduğu biliniyor.
Ama tabii ki bu süre zarfında sirküler hareketlerle, doğru süre kadar temizleyerek.
Ama isterseniz misel suyla, yine Bioderma’nın misel suyu da var, hem yağlı ciltlere hem normal hassas ciltlere, önden onunla temizleyebilirsiniz. Üstüne yıkama jeli yapabilirsiniz çift basamaklı olarak.
Ben akneye meyilli ciltleri yağlarla temizlemeyi çok önermiyorum.
Çünkü bazen iyi durulanmadığında gerçekten o da biraz gözenek tıkanmasının riskini artırabiliyor.
Bir de bir çalışma var. Bu tarz ürünleri çok üst üste kullananlarda, işte çift basamak, bu yağ tarz ürünleri özellikle, bazılarında aknelenmenin hızlandığı görülmüş.
O yüzden onun yerine misel suyla çift basamaklı temizlik yapılabilir.
Bu ürünün diğer bir güzel yanı da miktarı fazla olduğu için sırt ve göğüs akneleri olan kişiler de bu ürünü banyoda duş jeli olarak kullanabilir.
Bioderma Sébium Kerato+
Bioderma’nın Sébium Kerato+’sı ise temizleyici jeli duruladıktan sonra kuru cilde uygulanabilen AHA ve BHA içeren bir ürün.
İçeriğinde yüzde 1,8 salisilik asit var.
Salisilik asit ne sağlıyor?
Gözeneklerin içine girerek ölü keratin ve ölü sebumu parçalamayı sağlıyor.
Parçalayınca ne oluyor?
Gözenek tıkanıklığını azaltıyor.
Gözenek tıkanıklığına bağlı oluşabilecek aknenin de riskini azaltmış oluyor.
Aynı zamanda siyah noktaları azaltıyor ve sebum dengesini de ayarlayıp yağlanmayı azaltıyor.
Onun dışında içinde yüzde 10 malik asit var.
Malik asit nazik bir AHA.
İkisini kombin etmişler ki hassas ciltlerde kullanılabilsin diye.
Tabii ki hem AHA hem BHA sadece akne oluşumunun riskini azaltmıyor. Beraberinde oluşan aknelerin kurumasını ve aknenin bıraktığı o kırmızı, kahverengi izlerin de zamanla azalmasına yardımcı oluyor.
Tüm çeşit AHA, BHA, salisilik asit gibi ürünler gözenekleri temizlerken tabii ki gözenek görünümünü daha iyi hâle getirmeyi de hedefler.
Aynı zamanda siyah nokta, kapalı komedonda da kullanılabilirler.
İçeriğinde ayrıca hafif, su bazlı bir nemlendirici var.
O yüzden yağlı ciltlerin tekrar üstüne nemlendirici sürmesine gerek kalmayabilir.
Bu tarz etken maddelerde unutmamalıyız ki etkisini görebilmek için en az üç ay düzenli uygulama yapılmalı.
Eğer dediğim gibi sivilceniz iz bırakıyorsa, leke kalıyorsa, şiddetleniyorsa, çok sayıdaysa mutlaka dermatoloji uzmanına danışın.
Dermatoloji uzmanınızın verdiği bir aktif tedavi varsa ise cilt bakım rutininizin basamaklarını gösterip bu tedaviyle birlikte uygun olup olmadığını mutlaka sorun.
Yine benzer çinko içeren bir yıkama jeli de Cosmed Purifying Facial Cleanser.
Yine pH’ı 5,5. Dediğim gibi cildi çok kurutsun istemiyoruz ama arındırsın istiyoruz.
Vücut bölgesine de uygun. Banyo jeli olarak da vücut aknelerinde kullanılabilir.
Aynı zamanda tüm karma, yağlı ciltlerin de kullanımına uygun. Akne ve akneye meyilli, siyah noktalı, komedonlu ciltlerde uygulanabilir.
Buradaki çinko ne yapıyor?
Çinko sebumun üretimini azaltıyor, yani dengelemiş oluyor. Hem de içindeki öteki etken maddelerle çok irrite etmeden, çok kurutmadan sebumu baskılamış oluyor.
İçeriğinde oleanolik asit diye bir asit var. O da çok nazik bir asit. Çok kurutmadan arındırıyor.
Cosmed Skinologist %2 BHA Konsantre Serum
Temizleyici jelden sonra kurutulmuş cilde uygulayabileceğimiz etken maddelerden Cosmed Skinologist %2 BHA Konsantre Serum var.
Yüzde 2 beta hidroksi asit içeriyor.
Bu, içeriğindeki salisilik asit sayesinde dediğim gibi gözenekleri temizlemeye yine yardımcı oluyor.
Bunun içine ek olarak niasinamid koymuşlar.
Niasinamid ne yapıyordu?
Cildimizi sakinleştiriyor, kızarıklığı azaltıyor. Akne ve akneye bağlı kalan izlerin antiinflamatuar etkili açılmasına yardımcı oluyor.
Biz niasinamidi çok severiz.
Niasinamid tek başına aknede çok faydalı bir aktif etken değildir. Ama bu şekilde BHA’ya, retinole, mandelik aside, retinoidle kombine olarak çok etkilidir.
Çünkü hem aktif maddenin, hem aktif etkenin etkisini artırır hem de antiinflamatuar, yani sakinleştirici etkisiyle o izlerin hızlı iyileşmesini ve cildin rahatlamasını sağlar.
O yüzden çok sevdiğimiz bir vitamin, niasinamid.
Beraberinde çay ağacı yağı ekstresi var.
Çay ağacı yağı biliyorsunuz, akneyi azaltmada yine yardımcı. Yine antiinflamatuar, antibakteriyel, yani Cutibacterium acnes, akneye sebep olan bakterinin de sayısını azaltıyor.
Ama direkt sürülmesini önermiyoruz bu aktarlardan alınan çay ağacının. Çünkü çok iritan olabiliyor, alerji geliştirebiliyor.
Ama bu şekilde belli konsantrasyonlar içinde dermokozmetik ürünlerin içinde kullanılabiliyor.
Cilde uygulandıktan sonra bu ürünler kalıyor. Temizleyici jeller gibi durulanmıyor.
Gündüze kadar cildinizde veya gündüz sürüyorsanız akşama kadar kalabilir.
Gündüz sürdüğünüzde mutlaka, tabii ki söylememe gerek yok sanırım, güneş kremi kullanıyoruz.
La Roche-Posay Effaclar Yıkama Jeli
La Roche’un ürünü ise Effaclar Yıkama Jeli.
La Roche’un bu tip cilt tipleri için önerdiği yıkama jeli ise Effaclar Yıkama Jeli.
Effaclar da yine pH’ı 5,5, hassas ciltlere uygun. İçinde güçlü, yüksek oranda bir BHA, AHA içermiyor.
Bu nedenle hassas ve nazik ciltlere de kolaylıkla uygulanabiliyor.
İçinde çinko var. Çinko yine sebumun dengelenmesinde faydalı.
Tüm vücuda yine aynı şekilde uygulanabilir.
Yağlı ciltlerde sabah akşam, kuru ciltlerde tek akşam uygulanabilir.
Hassas, nazik ciltlere de uygundur.
Effaclar Duo+M Patch
Effaclar’ın yeni gelen bir diğer anlatmak istediğim ürünü de Effaclar Duo+M Patch.
Patch’ler aslında tabii ki bir akne tedavisi değil. Akne çıkış başlangıcını durdurmuyor.
Ama oluşmuş aknelerin üzerine yapıştırmak için çok uygun.
Akşam yapıştırıyorsunuz, sekiz saat kalıyor.
Ne sağlıyor patch’ler?
Bu patch’ler hidrokolloid yara örtüsünden yapılıyor.
Hidrokolloid bant orada aknenin eksüda dediğimiz bu iltihap salınımını azaltıyor, iyileşmesini hızlandırıyor.
Kapattığınız için yolup, sıkıp, kurcalamamış oluyorsunuz. O yüzden ekstradan iz kalma riskini de düşürüyor.
Aynı zamanda mesela Effaclar Duo+M Patch’e salisilik asit gibi etkenler de eklenmiş.
Öyle olunca kurutmasını da hızlandırıyor.
Bu nedenle aktif, yeni çıkan sivilcede öneriyorum.
Kesinlikle sıkmaktansa mutlaka patch yapıştırıp uyuyun.
Akşam temiz bir cilde, kremler sürülmeden önce, kurulandıktan sonra patch’i uyguluyorsunuz.
Patch’in içinde burada gördüğünüz gibi sivilcenin boyutlarına göre küçükten büyüğe kadar noktacık şeklinde bantlar var.
Gündüz çıkardıktan sonra yenisi de yapıştırılabilir. Gün boyu da kalabilir.
Ama en az sekiz saat kalmalı.
Böylece akne hem daha hızlı kuruyacak, hem oynamamış olacaksınız, hem de iz bırakma ihtimali azalacak.
Tabii ki bu bir akne tedavisi değil.
Düzenli cilt bakım rutininiz olmalı.
Eğer şiddetliyse, iz bırakma riski varsa veya önüne geçemiyorsanız dermatoloji uzmanından bir tedaviniz olmalı.
Ama çıkan münferit aknelerin tedavisinde ve hızlı iyileşmesinde çok önemli bir yeri olduğunu düşünüyorum.
Hidrokolloid bantları bu tarz lezyonlarda mutlaka öneriyorum.
Gençlerin diğer bir güzel yanı, makyaj altı da kullanabiliyorsunuz.
Hem o baskıya bağlı çevresindeki kızarıklığı azaltıyor, hem de makyaj yaptıktan sonra gerçekten neredeyse görünmez.
O yüzden gün içinde bile kullanılabiliyor.
Ama gün içinde kullanmak istemeyenler de akşam yapıştırdığında sabaha kadar sekiz saat kalabilir.
La Roche’un temizleyiciden sonra kullanılan etken maddesi ise Effaclar Duo+.
Effaclar Duo da yine akne ve akneye meyilli ciltlerde aynı şekilde içerdiği etkenler sayesinde hem akne oluşumunun riskini azaltıyor hem akneye bağlı oluşan lekeleri ve kırmızı-kahverengi izleri azaltmaya yardımcı oluyor.
Dediğim gibi bu tarz ürünlerin en az üç ay düzenli kullanılması lazım.
Herhangi bir irritasyon olursa atlayabilirsiniz, ara verebilirsiniz.
Bunların içinde genelde ince nemlendiricilerle kombine ürünler oluyor. Fakat cildiniz daha çok kurursa üstüne su bazlı ekstra bir nemlendirici kullanabilirsiniz.
Yine La Roche-Posay’dan Fluid nemlendiricisi bunun üzerine kullanılabilir. Su bazlı ve akışkan olduğu için.
Aynı zamanda Effaclar Duo+ mannoz da içeriyor.
Mannoz sayesinde hem nemlendirme hem cilt hücrelerinde yenileme etkisi de gösterilmiş mannozun.
Gördüğünüz gibi kıvamı hafif. Bir nemlendirme etkisi de bırakıyor.
Yağlı ciltler için yeterli olabilir. Kuru ciltler ek nemlendiriciye ihtiyaç duyabilir.
İçeriğinde gözenekleri temizlemek için lipo hidroksi asitler ve cildi sakinleştirmek için niasinamid bulunuyor.
Yine salisilik asit ve çinko da sebum dengesini sağlamaya yardımcı olmuş oluyor.
CeraVe Akneye Eğilimli Ciltlere Özel Temizleyici
CeraVe’nin akneye eğilimli ciltlere özel temizleyicisi var.
Yüzde 2 salisilik asit içeriyor.
Özellikle siyah noktaya meyilli, kapalı komedona meyilli, akneli, yağlı ciltlerde yüzde 2 salisilik asit gözenek temizlemede daha aktif bir etken.
Salisilik asit gözeneklerin tıkanıklığını açarak bu tarz siyah nokta oluşum riskinin önüne geçiyor.
En az tabii ki 20-30 saniye kullanmak lazım.
Kuruluk ve irritasyon yapmaması amacıyla içinde yine seramidler var.
Biliyorsunuz, CeraVe’nin tüm ürünlerinde seramidlerle cilt onarımının desteklenmesi planlanıyor. O yüzden konulmuş.
Yağlı ciltlerin sabah akşam kullanması uygundur.
CeraVe Hidrokolloid Akne Bandı
CeraVe’nin de patch’i geldi. Hidrokolloid bandı var.
Bunun da içinde niasinamid ve seramidler var.
Hidrokolloid bantlar, dediğim gibi, ben artık çok öneriyorum.
Münferit akne çıkışlarında iyileşmenin hızlandırılması, hem üstüne oynamanın engellenmesi hem de iz kalma riskinin azalması amacıyla.
Buradaki akne bandında da yine irili ufaklı, akne büyüklüğüne göre bantlar var.
Aynı şekilde ciltte en az sekiz saat kalması öneriliyor.
Yine içinde üç temel seramid var ve niasinamid var.
Antiinflamatuar, yani yangıyı azaltıcı bir ortam sağlıyor. Lekesinin açılmasını ve sivilcenin kurumasını hızlandırıyor.
Yapılan araştırmasında üçüncü saatten itibaren sivilcenin görünümünde azalma fark etmişler.
Hidrokolloid bantlar, yapıştırıldıkları bölgede cildi yatıştırıyorlar.
Dediğim gibi çok konforlu. Gündüz de kullanabilirsiniz, üstüne makyaj yapabilirsiniz, üstüne güneş kremi sürebilirsiniz.
Ama ilk sürmeden önce temiz, yıkanmış, durulanmış bir cilde yapıştırıyoruz. Yani kremlerimizi sürmeden önce.
Evet, benim akneye, akneye meyilli ciltler için anlatacaklarım bu kadar.
Tabii ki daha derinleşmek isteyenler için akne tedavileri videolarımı, yine izotretinoin, yani bu Roaccutane, Zoretanin gibi ilaçları kullanması gereken kişiler ileride bu ilaçlarla ilgili videolarıma buradan ulaşabilirsiniz.
Sorularınızı yorumlarımıza bekliyoruz.
Sonraki videolarımızı bu yorumlarınıza göre hazırlamaya çalışıyoruz.
Herkese iyi günler dilerim.
